Bahagi 3
Akala ko tapos na nang maibalik ang uniform, pero sa barangay pa lang nalaman kong pati washing machine namin ibebenta para lang pagtakpan ang utang ng biyenan ko

Pagdating namin sa barangay hall sa Commonwealth, alas nuwebe na ng gabi. Maliit lang yung hall, may isang lamesa, may logbook, at may poster ng curfew. Si Kapitana Lena, kilala kami simula bata pa. Sabi niya, upo muna kami.

Nanginginig pa rin si Aling Pasing. Si Eddie, nakaupo sa tabi ko, hindi makatingin sa akin. Si Chloe, karga ko, hawak pa rin yung lumang cellphone. Si Aling Nita, nasa harap, dala yung plastic.

Binuksan ni Aling Nita yung plastic sa harap ni Kapitana. Andun yung white blouse na ₱250, blue palda na ₱300, belt, medyas, ID lace. Pero yung black shoes na worth ₱400, iba na itsura. Gasgas na yung ilalim. May putik pa.

“Kap, pasensya na,” sabi ni Aling Nita. “Nung binili ko, sabi ni Pasing isoli ko rin bukas. Pero yung apo ko kasi na Grade 3, sinukat. Nagustuhan. Nasuot niya kaninang hapon sa paglalaro. Hindi ko napigilan.”

Parang sinaksak ako. Yung bagong black shoes na pinunasan ko pa kaninang umaga para kuminang sa first day, nasuot na ng iba. Yung pangarap ni Chloe na bago lahat sa first day, may bahid na.

Si Kapitana, tinitigan si Aling Pasing. “Pasing, ilang beses ka na naming kinausap sa bingo at Tong-its. Yung utang mo na ₱6,000 kay Nita, alam ng buong barangay. Pero uniform ng apo mo? 7 anyos? First day bukas?”

Yumuko lang si Aling Pasing. “Wala na akong pera, Kap. Yung ₱600, pinambayad ko ₱400 sa utang, tapos yung ₱200, tinaya ko sa blackout. Akala ko mananalo ako ng ₱5,000. Talo lahat.”

Si Eddie, sa wakas nagsalita. “Nay, bakit si Rosie pa pinagbintangan mo? Alam mong hindi siya ganun. Yung milk tea na sinasabi mo, hindi pa nga nakakatikim yan ng milk tea na ₱150. Yung pera namin, nilalagay niya sa alkansya ni Chloe.”

Hindi ako makasagot agad. Ang sakit kasi hindi lang yung uniform ang nawala, kundi yung tiwala. Sa loob ng tatlong taon na nakatira kami sa bahay ni Aling Pasing, lahat ng nawawalang kutsara, ulam, pati load na ₱50, ako lagi tinatanong. Pero ngayon, uniform ng anak ko pa.

Sabi ni Kapitana, kailangan gumawa ng kasunduan. Una, ibabalik ni Aling Nita yung buong uniform na worth ₱1,200 kahit nasuot na yung black shoes. Pero hindi na pwede isuot ni Chloe yung sapatos na yun kasi maluwag na at madumi. Pangalawa, kailangan palitan.

“Wala akong pera, Kap,” ulit ni Aling Pasing.

Tahimik si Kapitana, tapos tumingin sa likod ng bahay ni Aling Pasing kung saan may lumang washing machine na de-kamay, yung kulay puti na maingay.

“Pasing, yung washing machine mo na luma, magkano pa bentahan niyan?”

“Siguro ₱3,000, Kap. Nabili ko dati ng second hand na ₱4,500.”

Sabi ni Kapitana, “Ganito na lang. Ibebenta natin yan bukas ng umaga sa junkshop o sa Facebook Marketplace. Yung ₱1,200, ibibili ng bagong uniform at bagong black shoes na worth ₱400 para kay Chloe. Yung matitirang ₱1,800, ibayad mo kay Nita sa utang mong ₱6,000. Yung kulang, hulugan mo. Pero simula bukas, bawal ka na sa bingo sa barangay court. Pag nahuli ka, barangay service ka ng isang linggo.”

Umiiyak si Aling Pasing pero tumango. Si Aling Nita, pumayag din. “Sige, Kap. Pero yung black shoes, palitan talaga. Kawawa bata.”

Pag-uwi namin ng bahay, hindi pa rin ako kinakausap ni Eddie nang maayos. Nahihiya siya. Sa kwarto namin na maliit, na may kurtina lang na divider, umupo siya sa sahig.

“Sorry, Rosie,” sabi niya. Halos pabulong.

Tinitigan ko siya. Yung asawa kong tricycle driver na 38 anyos na araw-araw nasa init, na dapat kakampi ko.

“Sabi mo sa akin dati, Eddie, ako ba magbebenta ng first day uniform ng anak nating 7 anyos na worth ₱1,200 na white blouse at palda at black shoes para sa milk tea na ₱150? Tinanong mo pa ako sa harap ng nanay mo. Hindi mo man lang ako pinrotektahan.”

Hindi siya sumagot. Yumuko lang.

Si Chloe, na dapat tulog na, lumapit sa amin. 7 anyos pero parang mas matanda magsalita pag gabi.

“Papa, si Mama po, nagtatahi pa ng uniform ko na white blouse at palda para magkasya, hindi siya nagbebenta ng uniform. Si Lola po lagi nasa bingo. Nakikita ko po. Tuwing umaga, bingo card hawak niya, hindi walis.”

Natahimik si Eddie. Doon lang siya naiyak. Niyakap niya kami pareho ni Chloe.

Sa gabing yun, hindi ako nakatulog. Nakatingin ako sa plastic na uniform na nakabalik na sa lamesa. Amoy palengke pa rin pero may amoy na rin ng putik galing sa sapatos. Sabi ko sa sarili ko, hindi na pwede ganito. Kailangan kong protektahan si Chloe hindi lang sa damit, kundi sa kwento na sasabihin ng ibang tao tungkol sa nanay niya.

Kaya kinabukasan ng madaling araw, bago pa magbukas ang palengke, gumawa ako ng maliit na desisyon. Kumuha ako ng notebook at ballpen. Sinulatan ko lahat. Petsa, oras, sino bumili, magkano. 4 PM, si Lola Pasing binigay kay Aling Nita, ₱600, para sa utang na ₱6,000 at bingo na blackout na ₱5,000. Pinapirma ko si Aling Nita at si Kapitana. Tapos kumuha ako ng maliit na padlock sa tindahan na worth ₱80. Yung cabinet namin na lagayan ng damit, nilagyan ko ng lock. Maliit na bagay, pero sa akin, simula ng pagtayo ko para sa sarili ko. Hindi na ako papayag na ako ulit ang sisihin pag may nawala.

Kinabukasan, maaga pa, binenta nga yung washing machine ng ₱3,000. Nabili namin ulit yung bagong uniform at bagong black shoes na worth ₱400 na mas makintab pa sa dati. Yung sobra, binigay kay Aling Nita. At yung lumang black shoes na nasuot na ng apo ni Aling Nita, hindi na namin kinuha. Sabi ni Kapitana, i-donate na lang sa barangay.

Salamat sa pagbabasa hanggang dito 🙏 Nasa comments section na ng page ang susunod na bahagi. I-click ang “View all comments” para mabasa ang Bahagi 4 👇📖