Bahagi 3
Akala ko tapos na ang gulo nang umuwi ako, pero doon ko lang nalaman kung saan talaga napunta ang ₱100,000 na binigay ng biyenan ko kay Benjo

Umuwi si Carlo ng bandang alas diyes ng gabi. Hindi siya pumasok agad sa kwarto. Nakaupo lang siya sa sofa namin sa Quezon City, nakayuko. Ang bag niya nasa sahig. Hindi ko siya kinausap. Nasa kusina ako, naghuhugas ng baso kahit wala namang dumi.

Sa wakas nagsalita siya. “Grace, nag-message si Mama. Umiiyak daw siya buong biyahe pauwi. Sabi niya pinahiya mo siya.”

Hindi ako sumagot. Pinunasan ko ang baso nang dahan-dahan.

“Si Papa nagbayad sa huli. Tahimik lang siya pero halatang napahiya rin. Si Benjo at Liza nag-walk out din.”

Tumango lang ako. “Buti naman at may nagbayad.”

Tumayo si Carlo. Lumapit sa akin. “Grace, alam kong may mali si Mama minsan. Pero retirement niya yun. Isang beses lang yun mangyayari. Hindi mo ba pwedeng palampasin?”

Doon ako napalingon. “Isang beses? Carlo, limang taon akong pinalampas. Limang taon akong nagluto tuwing may handaan. Limang taon akong gumigising ng alas singko para maglinis ng bahay ng mama mo tuwing Sabado. Limang taon akong nag-aabot ng allowance kay Mama kahit hindi mo sinasabi.”

Napahinto siya.

“At yung kapatid ko? Naalala mo? Nung kinasal ang bunso ko last month, gusto ko lang magbigay ng ₱20,000. Hindi malaki. Pang-regalo lang. Anong sabi ng mama mo? ‘Ang babaeng may asawa, wala nang pakialam sa pamilya niya.’ Hindi mo ako pinayagang magbigay. Kahit piso. Tapos ngayon, si Benjo bibili lang ng second-hand na kotse, biglang may ₱100,000 si Mama?”

Natahimik si Carlo. Umupo ulit siya.

“Grace, hindi ko sinasadya…”

“Hindi sinasadya ano?” tanong ko.

“Yung ₱100,000, galing sa joint account natin. Yung ipon natin para sana sa downpayment ng lupa sa Antipolo. Kinuha ni Mama. Sabi niya hihiramin lang daw. Sabi ni Benjo babayaran daw niya pag nakabiyahe na siya ng Grab. Hindi ako makatanggi, Mama ko yun.”

Doon parang may bumagsak sa dibdib ko. Hindi dahil sa pera. Dahil alam ko na. Matagal ko nang alam pero ngayon lang may umamin.

Yung joint account na yun, ako ang nagbukas. Ako ang naghulog buwan-buwan galing sa sweldo ko sa opisina sa BGC. Si Carlo, pa-extra extra lang sa pagiging encoder. Pero dahil asawa ko siya, pinagkatiwalaan ko.

At ngayon, nalaman kong matagal na pala akong ginagawang bangko ng pamilya niya.

Kinaumagahan, maaga akong nagising. Hindi ako pumasok sa opisina. Nag-leave ako. Si Carlo umalis ng maaga, sabi may kukunin daw sa bahay ng mama niya.

Alas diyes, may kumatok sa pinto ng condo namin. Si Aling Delia. Kasama si Benjo, si Liza, at si Mang Roger. May dalang pansit at softdrinks. Parang walang nangyari kagabi.

“Grace, anak,” bungad ni Aling Delia. Nakangiti pero halata ang pamumugto ng mata. “Dinalhan kita ng pansit. Alam kong hindi ka kumain ng maayos kagabi.”

Hindi ko sila pinapasok agad. Pero nakakahiya naman sa kapitbahay kaya pinapasok ko.

Umupo si Aling Delia sa sofa na parang siya pa rin ang may-ari ng bahay. “Grace, nag-usap kami ni Carlo. Sabi niya nagtampo ka. Hayaan mo na, matanda na ako. Minsan nadadala lang ng emosyon. Retirement ko kasi, gusto ko lang maging masaya.”

Si Benjo nakatayo sa tabi ng bintana, nakapamulsa. “Ate Grace, sorry na. Mainit lang ulo ko kagabi. Pero respeto naman kay Mama.”

Si Liza naman lumapit sa akin, may dalang maliit na paper bag. “Ate, ito, paborito mong ensaymada. Pasensya na sa nasabi ko kagabi. Medyo na-stress lang ako.”

Tinitigan ko sila. Ang galing. Isang gabi lang, ako pa ang kailangang intindihin.

Si Mang Roger, gaya ng dati, tahimik lang. Umupo sa dulo, tumingin sa sahig.

Umupo ako sa harap nila. “Ma, salamat sa pansit. Pero hindi ako nagtampo. Nagtatanong lang ako. Kung taga-labas ako, bakit pera ko ang kinukuha niyo para sa kotse ni Benjo?”

Natigilan si Aling Delia. “Grace, ano bang sinasabi mo? Pera ko yun. Ipon ko yun.”

“Ma, hindi po,” mahinahon kong sagot. “Yung ₱100,000 na binigay niyo kay Benjo, galing po sa joint account namin ni Carlo. Yung account na hinuhulugan ko buwan-buwan. Hindi niyo po ipon yun. Ipon naming mag-asawa yun.”

Namula si Aling Delia. “Si Carlo ang nagbigay sa akin! Anak ko siya! May karapatan ako!”

“May karapatan po kayo sa anak niyo, Ma. Pero wala po kayong karapatan sa ipon namin nang hindi nagpapaalam sa akin. At kung may karapatan kayo, bakit nung kapatid ko ang nangailangan ng ₱20,000, wala kayong maibigay? Bakit sinabi niyong taga-labas ako?”

Doon na sumabat si Benjo, “Ate, huwag mo naman gawing pera-pera ang lahat! Pamilya tayo!”

“Pamilya?” Napangiti ako pero masakit. “Benjo, nung bumili ka ng kotse, sinabi mo second-hand lang at pang-Grab mo. Pero nakita ko sa Facebook ni Liza, brand new na Toyota Vios ang pinost niya. May ribbon pa. Pang-Grab ba yun o pang-porma?”

Hindi nakasagot si Benjo. Si Liza biglang yumuko.

At doon lumabas ang totoo. Si Liza, sa kaba, nagsalita, “Ate, hindi naman sa… Kasi sabi ni Benjo, pag may kotse kami, mas madali kaming makahiram ulit…”

“Mahiram? Saan? Sa akin ulit?”

Tahimik ang lahat.

Tumingin ako kay Aling Delia, “Ma, limang taon ko kayong pinagsilbihan. Hindi ako nagreklamo. Pero nung ako ang nangailangan ng respeto, sinabihan niyo akong taga-labas. Masakit po yun.”

Napaiyak si Aling Delia. Hindi yung iyak na totoo. Yung iyak na may kasamang sigaw. “Grace, wala akong anak na babae! Kayo ni Liza lang! Akala ko pamilya tayo! Ngayon dahil lang sa pera, ginaganito mo ako?”

Si Mang Roger, sa unang pagkakataon sa loob ng limang taon, nagsalita nang malakas. “Delia, tama na.”

Lahat kami napalingon kay Mang Roger. Ngayon lang siya nagsalita nang buo.

“Delia, ilang beses ko nang sinabi sa’yo, huwag mong paboran si Benjo. Si Carlo tahimik lang pero siya ang nagtatrabaho nang maayos. Si Grace ang nag-aasikaso sa atin. Pero ikaw, lahat ng ipon ni Carlo, binibigay mo kay Benjo.”

Napahagulgol si Aling Delia.

Tumingin sa akin si Mang Roger, “Grace, anak, pasensya ka na. Matagal ko nang nakikita pero hinayaan ko. Takot ako kay Delia. Pero mali na talaga.”

Doon ako naiyak. Hindi dahil sa awa kay Aling Delia. Dahil sa wakas, may nakakita.

Pero hindi pa tapos.

Kahit masakit, alam kong kailangan kong maging malinaw. Hindi ako pwedeng bumalik sa dati na parang walang nangyari.

Kaya hapon na yun, habang nakaupo pa rin sila sa sala, gumawa ako ng desisyon. Maliit pero importante.

Kinuha ko ang cellphone ko at binuksan ang bank app namin. Sa harap nila, inilipat ko ang lahat ng natira kong pera sa sarili kong account. Hindi ko ginalaw ang pera ni Carlo. Pera ko lang. Yung pinaghirapan ko.

“Ma, Carlo, Benjo, Liza,” sabi ko, mahinahon pero buo ang boses. “Mula ngayon, hiwalay na ang pera ko. Hindi na ako magbibigay ng allowance na hindi napag-uusapan naming mag-asawa. At yung ₱15,000 na hiniram ni Liza, gusto kong ibalik sa katapusan ng buwang ito. Hindi dahil sa pera, pero dahil sa tiwala.”

Si Liza napayuko. “Opo, Ate.”

Si Aling Delia gustong sumigaw ulit pero pinigilan siya ni Mang Roger.

At si Carlo? Nakatayo lang siya sa may pinto. Nakatingin sa akin. Hindi galit. Parang ngayon lang niya ako nakita nang buo.

Sabi ko kay Carlo, “Aalis muna ako ng ilang araw. Pupunta ako sa nanay ko sa Antipolo. Kailangan kong mag-isip. Hindi kita iiwan. Pero kailangan mong mag-isip din kung asawa mo ba talaga ako o anak ka lang ng mama mo.”

Kinuha ko ang maliit na maleta na hinanda ko kagabi. Hindi mabigat. Pero sa loob nun, nandoon ang lahat ng papeles ko, titulo ng condo na nakapangalan sa akin, at bank book ko.

Bago ako lumabas ng pinto, huminto ako at tiningnan si Aling Delia.

“Ma, happy retirement po ulit.”

At umalis ako.

Salamat sa pagbabasa hanggang dito 🙏 Nasa comments section na ng page ang susunod na bahagi. I-click ang “View all comments” para mabasa ang Bahagi 4 👇📖