Bahagi 4
Sa huling paghaharap sa sala, inilabas ko ang notaryo at sinabing hindi na ako magpapa-kontrol, doon ko nalaman kung sino ang pipiliin ni Carlo

Linggo ng hapon, maaliwalas sa Quezon City pero mabigat ang hangin sa loob ng unit namin. Alas-tres, dumating ang biyenan ko. Hindi na siya naka-smile tulad dati. Nakapolo at may dalang brown envelope ulit, mas makapal. Si Carlo nakaupo sa gitna, ako sa single chair, si Mama sa sofa na dati niyang kinauupuan nung unang gabi na nakita ko yung lata ng biskwit.

Walang tsaa ngayon. Walang nilagang buto-buto.

“Carlo, Liza, huling pag-uusap na to,” panimula niya. “Napag-isip-isip ko, para sa ikabubuti ng lahat, dapat lang na ayusin natin ang pera. Hindi ako habang buhay nandito. Paano kung may mangyari sa’kin? Sino mag-aalaga sa’kin?”

Inilabas niya ang bagong kasunduan. Mas mahaba ngayon. Nakalagay na lahat ng ipon bago at pagkatapos ng kasal ay dapat ilagay sa isang family fund. At ang fund na yun ay pamamahalaan naming tatlo, pero siya ang main signatory kasi siya ang nakakatanda.

“Ma, hindi po pwede yan,” sabi ko agad. Pero pinigilan niya ako.

“Manahimik ka muna, Liza. Ikaw ang bata dito. Alam ko ang ginagawa ko. Si Carlo anak ko. Pinalaki ko siyang mag-isa. Lahat ng kinikita niya dati sa’kin napupunta at maayos naman buhay namin. Ngayon biglang may notaryo-notaryo ka pang nalalaman.”

Doon na ako tumayo. Kinuha ko mula sa tote bag ko yung original na notary public document na kinuha ko mula sa safety deposit box kaninang umaga. May pulang dry seal, may pirma ng abogado, may notarial registry number.

“Mama, ito po yung sinasabi niyong notaryo-notaryo lang. Sabi po ng Family Code, Article 92, ang property na nabili o naipon bago ikasal ay exclusive property ng asawa kung may proof. Ito po yung proof ko. Limang taon ko pong pinaghirapan itong ₱2.8 million. Nagturo po ako mula 6am hanggang 9pm, nag-private tutor sa BGC, hindi po ako bumili ng bagong cellphone kahit sira na ang luma. Hindi ko po ito ninakaw.”

Tinitigan niya yung papel pero iniwasan.

“Ano ba yan, Liza? Pananakot ba yan? Porket may papel ka?”

” Hindi po pananakot. Proteksyon po. Kasi po nung kinuha niyo yung bank statement ko gamit yung photocopy ng ID ko na hindi ko pinahintulutan, doon ko na-realize na kailangan ko ng proteksyon.”

Namutla siya nang bahagya.

“Anong sinasabi mo? Wala akong ginagawang masama!”

“Ma, si Carlo na po mismo nagsabi na kayo ang humingi ng photocopy ng ID ko para sa barangay at kayo ang nagpa-print ng statement ko sa kakilala niyo sa BDO Munoz. Alam niyo po bang bawal yun sa Data Privacy Act? Pwede po kayong i-report. Hindi ko po ginawa kasi ayaw kong mapahiya kayo, pero huwag niyo na pong ulitin.”

Napasigaw siya.

“At ikaw Carlo! Hinahayaan mo lang na bastusin ako ng asawa mo?”

Tumingin ako kay Carlo. Nanginginig ang kamay niya. Sa unang pagkakataon sa buhay niya, kailangan niyang pumili nang harapan.

“Ma,” mahinang sabi ni Carlo pero buo. “Tama na po. Hindi po binabastos ni Liza kayo. Sinasabi lang po niya yung totoo.”

“Anong totoo? Na mas mahal mo yang babaeng yan kaysa sa nanay mo?”

“Hindi po. Mahal ko po kayong dalawa. Pero Ma, asawa ko po si Liza. May usapan po kami bago ikasal na may respeto sa pera ng isa’t isa. Hindi ko po tinupad yun. Yung ₱85,000 na binibigay ko po sa inyo buwan-buwan, hindi ko po sinabi kay Liza. Nagsinungaling po ako na sa kaklase. Kasalanan ko po yun.”

Doon natahimik ang biyenan ko. Parang ngayon lang niya narinig na kaya palang magsalita ng anak niya laban sa kanya.

Tuloy si Carlo.

“Ma, simula bata ako kayo po naghahawak ng lahat. Pag-IBIG, insurance, pati allowance ko sa college kayo. Nasanay po ako. Pero pagod na po ako, Ma. Gusto ko pong matutong tumayo sa sarili kong desisyon kasama si Liza. Hindi po ibig sabihin na hindi na kita mahal.”

Umiyak ang biyenan ko. Hindi yung malakas na iyak, yung pigil.

“Lahat ng ginawa ko para sa’yo, Carlo. Para sa kinabukasan mo.”

“Alam ko po, Ma. Kaya nga po gusto kong ayusin natin. Pero hindi po sa paraan na kukunin natin yung ipon ni Liza. Hindi po kanya-kanya, pero hindi rin po sa inyo lahat.”

Lumapit ako at inilapag sa mesa ang isa pang papel. Ito yung sinulatan namin ni Carlo nung isang gabi.

“Ma, ito po ang proposal namin. Hindi na po namin bubuksan yung joint account na kayo ang signatory. Magbubukas po kami ni Carlo ng bagong joint account para lang sa bahay. Tig-₱30,000 kami buwan-buwan. Lahat ng resibo nandoon. Yung ₱2.8 million ko po mananatiling exclusive, pero pag bumili kami ng bahay in the future, gagamitin ko po yung parte nun bilang downpayment, basta malinaw na hati pa rin sa titulo. At yung susi po ng unit namin, kukunin na po namin yung duplicate. Gusto po naming matutong mag-manage nang kami lang. Pwede po kayong dumalaw tuwing Linggo, pero mag-message po muna.”

Tinitigan ng biyenan ko yung papel. Gusto niyang punitin pero hindi niya ginawa. Tumingin siya kay Carlo na tumango.

“Ano, Carlo? Papayag ka sa ganyan? Na parang bisita na lang ako?”

“Ma, hindi po bisita. Pamilya pa rin. Pero kailangan po namin ng boundaries. Kasi kung hindi, masisira po kaming dalawa ni Liza. Gusto niyo po ba yun?”

Walang sumagot.

Makalipas ang ilang minutong katahimikan, marahang kinuha ng biyenan ko ang bag niya.

“Sige. Kung yan ang gusto niyo. Pero tandaan niyo, pag tumanda ako at nagkasakit, huwag kayong magsisisi.”

Tumayo siya. Sa pagtayo niya, nahulog mula sa bag niya ang isang susi. Yung duplicate key ng unit namin. Kinuha ni Carlo at inabot sa’kin.

Pagkasara ng pinto, naiwan kaming dalawa ni Carlo na nakatayo sa sala. Walang nanalo na sumigaw. Walang dramang sampalan. Pero may nabunot na tinik.

Kinabukasan, pumunta kami sa BDO at binuksan ang bagong joint account. Tig-₱30,000 ang initial deposit namin. Pinapirma ko si Carlo sa kasunduan namin na wala nang transfer kay Mama nang hindi pinag-uusapan. Pumayag siya. Nag-sorry siya at sinabing magsisimula siya mag-ipon para sa sarili namin.

Isang buwan ang lumipas. Hindi na biglaang pumapasok ang biyenan ko. Nagme-message muna siya. Minsan nagdadala pa rin ng ulam, pero hindi na nagbubukas ng drawer. Si Carlo, natutong magsabi ng “hindi” nang mahinahon. Natutong mag-budget gamit ang app. At ako, tuwing gabi bago matulog, sinisilip ko pa rin yung safety deposit box receipt, pero hindi na dahil sa takot, kundi dahil alam kong may sandalan ako na ako mismo ang bumuo.

Kahapon, nagluto si Carlo ng sinigang. Habang naghihiwa ako ng kamatis, bigla siyang nagsalita.

“Liza, salamat kasi hindi mo ako iniwan nung ang gulo ko.”

Ngumiti ako.

“Hindi pa tayo tapos, pero at least ngayon, alam nating dalawa kung saan tayo papunta.”

Ngayon, nakaupo ako sa balkonahe ng condo namin sa Quezon City, hawak ang mainit na kape, pinapanood ang ilaw ng syudad. Sa wakas, yung perang pinaghirapan ko, hindi na nakakatakot hawakan. At yung pagsasama namin, hindi na nakasandal sa takot, kundi sa malinaw na usapan at respeto.

Salamat sa pagsama sa amin at pagbabasa ng kuwento hanggang dulo 🙏 Iwan sa comments ang iyong opinyon, reaksiyon o suhestiyon. Malaking tulong iyon para mapaganda pa namin ang mga susunod na kuwento. Huwag kalimutang i-follow ang page para hindi mo mapalampas ang mga bagong kuwento araw-araw 📖✨