Bahagi 4
Sa harap mismo ng barangay hall, hinarap ko ang biyenan ko at siningil siya sa kasinungalingan, at doon ko tuluyang binawi ang dignidad at bigas ng anak ko.

Kinabukasan ng alas-nuwebe ng umaga, nasa barangay hall kami ng Quezon City. Andun si Kapitan na babae, 50 anyos, may dalang logbook ng barangay. Andun yung taga-DSWD na babae, 40 anyos, may dala ring logbook ng feeding program. Andun si Kumar na may notebook pa rin ng utang na ₱7,500 plus tubo na ₱1,500, total ₱9,000. Andun si Aling Sita, 67 anyos, nakayuko, wala nang dalang bingo card. Andun kami ni Isko at si Angel na hawak-hawak ko.

Si Angel, kahit 7 anyos lang, katabi ko, suot pa rin yung lumang uniform pero dala pa rin yung certificate niya na honor at bronze medal. Hindi siya umiiyak ngayon, nakatingin lang sa Lola niya.

Sinimulan ni Kapitan, “Aling Sita, malinaw na sa amin ang nangyari. Yung ayuda ng DSWD at DepEd na bigas na 25 kilos na ₱1,250, sardinas na 10 piraso na ₱200, noodles na 10 piraso na ₱150, Bear Brand na 10 sachet na ₱150, at itlog na tray na 30 piraso na ₱250, total na ₱2,000, ay para sa bata, hindi pang-benta. May resibo ka na ikaw ang nagbenta sa palengke ng ₱950 lang. Palugi ka pa. Ano masasabi mo?”

Tahimik si Aling Sita, tapos umiyak ulit. “Kapitan, nagkamali po ako. Nalulong po ako sa bingo. Tatlong beses isang linggo, ₱100 kada taya. Akala ko mananalo ng ₱5,000 na blackout. Hindi ako nanalo. Tapos si Kumar, araw-araw naniningil. Natakot po ako na kunin niya yung tindahan ko ng yosi na kumikita lang ng ₱200 isang araw. Kaya binenta ko yung bigas ni Angel. Pinagbintangan ko si Dolores kasi nahihiya ako.”

Sumingit yung taga-DSWD, “Aling Sita, alam niyo ba na bawal ibenta ang feeding? Ayuda yan ng gobyerno para sa batang kulang sa timbang. 18 kilos lang si Angel, kailangan niya yan. At pinagbintangan niyo pa yung manugang niyo na pang-milk tea na ₱150 isang baso, pang-rebond na ₱1,500, pang-Shopee na damit na sexy na ₱500 isa, at Red Horse na ₱100 isang bote ang pinagbentahan? May ebidensya kayo?”

Wala siyang masagot. Ako na ang nagsalita. Buong tapang kong nilabas yung envelope na may resibo, bingo card, at picture ko na may pulang ekis.

“Kapitan, hindi po ako umiinom ng Red Horse. Hindi po ako nagpapa-rebond, hindi po ako bumibili ng damit sa Shopee na sexy. Naglalako po ako ng kakanin, ₱300 isang araw kita ko para may baon si Angel na ₱20. Yung asawa ko, si Isko, construction, ₱600 isang araw pag may trabaho, pag wala, wala rin. May utang pa kami sa tindahan na ₱2,500. Pero kahit ganun, hindi ko po ibebenta pagkain ng anak ko,” sabi ko, diretso ang tingin kay Aling Sita.

Si Isko, nagsalita din, “Ma, tama na. Simula ngayon, hindi mo na pwedeng galawin gamit ni Angel. At yung utang mo kay Kumar na ₱7,500 plus tubo na ₱1,500, ikaw magbayad. Hindi si Dolores. Hindi si Angel.”

Doon na nilabas ni Kapitan ang kasunduan. Una, kailangan ibalik ni Aling Sita yung halaga ng feeding na ₱2,000. Hindi yung ₱950 na benta niya, kundi buong ₱2,000. Pangalawa, bawal na siyang mag-bingo sa barangay hall ng tatlong buwan, at kailangan niyang dumalo sa counseling ng DSWD tungkol sa pagsusugal. Pangatlo, yung tindahan niya ng yosi na kumikita ng ₱200 isang araw, kailangan niyang ayusin ang listahan ng utang, at si Kumar, bawal nang maningil ng sobrang tubo, ayon sa barangay.

At yung pinakamahalaga para sa akin, sinabi ni Kapitan, “Dolores, simula ngayon, yung feeding ni Angel na 25 kilos, sardinas, noodles, gatas, at itlog, diretso nang iiwan sa school. Hindi na dadalhin sa bahay ni Aling Sita. Ikaw na lang ang kukuha araw-araw kasama ni Angel. Para walang mawala ulit.”

Pumayag si Aling Sita. Wala siyang nagawa. Binenta niya yung lumang ref niya na hindi na gumagana ng ₱1,000 at nangutang siya ng dagdag na trabaho sa palengke para mabuo yung ₱2,000. Ibinigay niya sa akin sa harap ni Kapitan.

Pag-uwi namin, hindi na kami bumalik agad sa bahay na bato na 60 sqm na walang titulo. Pumunta muna kami sa palengke. Kasama si Angel, bumili kami ng bagong bigas na 25 kilos na ₱1,250, sardinas na 10 piraso na ₱200, noodles na 10 piraso na ₱150, Bear Brand na 10 sachet na ₱150, at itlog na tray na 30 piraso na ₱250. Total ₱2,000 ulit. Pero ngayon, kami ang bumili gamit yung pera na binalik ni Aling Sita.

“Ma, may bigas na po ulit ako!” sabi ni Angel, tuwang-tuwa, yakap yung sako.

Tatlong buwan ang lumipas. Hindi na kami nakatira nang dikit-dikit sa bahay ni Aling Sita. Nagpagawa kami ng maliit na kusina sa gilid, may sarili kaming lutuan at lagayan ng bigas na may susi. Si Aling Sita, hindi na nagbi-bingo, nagtitinda na lang ng yosi at kakanin na tinuruan ko. Unti-unti, binabayaran niya yung utang niya kay Kumar na ₱7,500, at si Kumar, hindi na naniningil ng 20% na tubo, sinabihan na ni Kapitan.

Si Isko, mas madalas nang may trabaho sa construction, hindi na masyadong tumatambay sa E-sabong na ₱100 ang taya. Nagsimula na rin akong mag-ipon galing sa kakanin, ₱300 isang araw, minsan ₱350 pag maraming order.

Isang gabi, habang kumakain kami ng mainit na kanin, sardinas at itlog na galing sa feeding na hindi na nawala, tinanong ako ni Angel, “Mama, paglaki ko, gusto ko maging teacher para turuan ko yung mga batang payat na katulad ko na wag ibigay yung bigas nila sa iba.”

Niyakap ko siya nang mahigpit. “Oo anak, magiging teacher ka. At tuturuan mo silang ipaglaban yung para sa kanila.”

Ngayong gabi, habang pinapanood ko si Angel na mahimbing na natutulog sa duyan na may kulambo, katabi ang bagong sako ng bigas na 25 kilos na hindi na mabebenta ng kahit sino, alam kong tapos na ang takot namin at magsisimula na ulit kami nang buo at may dignidad.

Salamat sa pagsama sa amin at pagbabasa ng kuwento hanggang dulo 🙏 Iwan sa comments ang iyong opinyon, reaksiyon o suhestiyon. Malaking tulong iyon para mapaganda pa namin ang mga susunod na kuwento. Huwag kalimutang i-follow ang page para hindi mo mapalampas ang mga bagong kuwento araw-araw 📖✨