Bahagi 3
Kinabukasan, alas otso pa lang ng umaga, nasa lobby na ako ng condo. Hawak ko yung maliit na kahon. Nasa loob yung susi ng unit ko, yung Diptyque car freshener na dati niyang pinagyabang na regalo ni Sofia pero iniwan niya sa bag ko nung minsan kaming nagkita, at isang printed na listahan ng lahat ng hati namin.

Hindi ko siya pinapunta. Ako ang pumunta sa kanya.

Nag-book ako ng Grab papuntang Dasmariñas Village, kung saan siya nakatira kasama ang pamilya niya. Habang nasa biyahe, tinitigan ko yung listahan. ₱180,000. Tatlong taon. Lahat may petsa, lahat may oras. Hindi ko yun ginawa para maningil. Ginawa ko yun para ipaalala sa sarili ko kung paano ako naging sobrang liit sa isang relasyon na dapat nagpapalaki sa akin.

Pagdating sa gate ng village, pinapasok ako ng guard kasi nasa visitor list pa rin ako. Nakakahiya pero yun ang totoo. Lahat ng tao sa village kilala si Miguel. Lahat ng guard alam na girlfriend ako ni Miguel. Pero ni minsan hindi ako pinatuloy sa bahay nila nang matagal. Laging hanggang sala lang, tapos alis na.

Bumukas yung gate ng bahay ng mga Reyes. Lumabas si Miguel, gulo pa yung buhok, nakapambahay pa. Halatang kagigising lang. Nung nakita niya ako, nagulat siya.

“Angela? Anong ginagawa mo dito? Akala ko may pasok ka?”

Inabot ko yung kahon. Hindi ko binuksan agad yung bibig ko. Tinitigan ko lang siya.

“Ano to?” tanong niya habang binubuksan.

Nakita niya yung susi. “Bakit mo binabalik to?”

“Dahil hindi na pantay,” sabi ko. “At pagod na akong magpanggap na pantay tayo.”

Kumunot yung noo niya. Yun lagi ang expression niya pag hindi niya gusto yung naririnig niya.

“Ang drama mo naman. Dahil lang sa party ni Sofia? Angela naman, kababata ko yun. Alam ng buong Makati kung sino pamilya ng mga Lim. Hindi ko kailangang pagdudahan siya. Ikaw?”

Dun siya huminto. Alam niyang may mali sa sinabi niya. Pero huli na.

“Ikaw? Ano ako, Miguel?” mahinahon kong tanong.

Hindi siya agad nakasagot. Tapos sinabi niya yung pinaka-totoong bagay na narinig ko sa kanya sa loob ng tatlong taon.

“Ikaw kasi, Angela, lumaki ka sa ordinaryong pamilya. Hindi mo alam kung paano gumalaw ang mga taong tulad namin. Kailangan kong siguraduhin na hindi mo ako mahal dahil sa pera ko. Si Sofia, kahit bigyan ko ng ₱2.5 million na dinner, hindi niya iisipin yun. Ikaw, kahit ₱300 sa taxi kailangan nating pag-usapan kasi baka masanay ka.”

Parang sinampal ako pero hindi masakit. Kasi sa wakas, malinaw na. Yung pagkapantay-pantay na sinasabi niya ay hindi para protektahan kami. Para protektahan lang siya.

“Alam mo ba kung bakit ako pumayag sa lahat ng hati na yan?” tanong ko. “Hindi dahil wala akong pera. Pumayag ako kasi mahal kita at nirespeto ko yung takot mo. Lumipat ako sa Manila para sa’yo. Iniwan ko yung offer sa Cebu na mas malaki sweldo. Kasi akala ko yung paghahati natin, ibig sabihin magkasama tayo sa hirap at ginhawa.”

Tumawa siya nang mahina, yung tawa na parang hindi naniniwala.

“Huwag mong gawing big deal. Lahat ng couple naghahati ngayon. Modern relationship to.”

“Modern?” Sabi ko. “Modern ba yung ako lang ang naghahati? Modern ba yung yung kotse mo puno ng pabango at anting-anting ng ibang babae tapos ako ni minsan hindi mo pinasakay? Modern ba yung ₱4.5 million na alak para sa papa ni Sofia pero sa akin ₱500 na Grab sinasabi mong ‘nadaanan lang’?”

Natahimik siya. Sa unang pagkakataon sa tatlong taon, wala siyang computation na maibato.

Tumunog yung phone niya. Si Sofia tumatawag. Nakita ko yung pangalan sa screen, “Makulit Kong Amo”. Hindi niya sinagot. Pinatay niya.

“Angela, pag-usapan natin to nang maayos. Huwag dito sa labas. Papasok muna tayo.”

Umiling ako.

“Hindi na. Dito lang. Kasi dito mo rin naman ako palaging pinapababa. Sa labas ng village, sa labas ng condo, sa labas ng buhay mo.”

Binuksan ko yung huling papel sa kahon. Hindi resibo ng pera. Kundi yung printed na email mula sa mama ko. Yung titulo ng lupa at bahay sa Melbourne, nakapangalan sa akin. Yung bahay na sinasabi ni mama na tapos na yung renovation.

“Hindi ako lumaki sa ordinaryong pamilya, Miguel. Pinili ko lang mamuhay nang ordinaryo. Yung mga magulang ko nasa Australia, may negosyo. Kaya nilang bumili ng bahay sa Melbourne na hindi kailangang mag-isip. Pero hindi ko sinabi sa’yo kasi ayaw kong isipin mo na kaya ako nandito ay dahil may kaya rin ako. Gusto kong mahalin mo ako bilang ako.”

Nung nakita niya yung titulo, nanlaki yung mata niya. Hindi dahil sa pera. Kung hindi dahil na-realize niya na yung babaeng pinaghihinalaan niyang habol ang pera niya, ay hindi kailanman nangailangan ng pera niya.

“Angela, hindi ko alam…”

“Ngayon alam mo na,” putol ko.

“Hindi kita sisingilin sa ₱180,000. Hindi kita sisingilin sa ₱5,000 kagabi. Bayad na yun. Ang gusto ko lang, ibalik mo sa akin yung tatlong taon na lagi kong kailangang patunayan na karapat-dapat ako sa pagmamahal mo. Pero alam kong hindi mo na maibabalik yun. Kaya ito na lang.”

Inabot ko yung kahon ulit.

“Yung susi, pakibalik na lang sa admin ng condo ko mamaya. Ayoko nang ikaw ang magdala. Yung listahan, itago mo. Para maalala mo na minsan may babaeng pumayag sa lahat ng patakaran mo kahit sobrang unfair, kasi akala niya pagmamahal yun.”

Tumalikod na ako. Hindi pa ako nakakalayo, nagsalita siya.

“Saan ka pupunta?”

Hindi ako lumingon.

“Sa lugar na hindi ko kailangang maghati para lang mahalin.”

Sumakay ako ng Grab. Habang papalayo, sa side mirror nakita kong nakatayo pa rin siya sa gate, hawak yung kahon, hindi gumagalaw. Sa dibdib ko, hindi galit ang naramdaman ko. Kung hindi kalinawan. At sa unang pagkakataon sa loob ng tatlong taon, hindi ko tsinik yung GCash kung nag-refund siya o hindi.

Pag-uwi ko sa condo, may isang desisyon akong ginawa na maliit pero importante. Binuksan ko yung laptop ko at nag-book ako ng one-way ticket papuntang Melbourne. Hindi pa bukas, hindi pa sa susunod na linggo. Pero sa loob ng buwang ito. At tinawagan ko si mama. “Ma, ready na ako. Pero bago ako umalis, may kailangan muna akong tapusin nang maayos dito sa Manila.”