Bahagi 3
Akala ko tapos na ang panggugulo nila sa La Union pero doon ko lang nalaman na ang ₱1,000,000 na binayad sa akin ng ex-husband ko ang dahilan kaya wala na silang pangbayad sa caregiver at sa ospital ngayon

Pagkapansin ko na na-seen na ni Carlo yung picture ng asul na kahon, parang may malamig na tubig na bumuhos sa akin.

Tatlong linggo na pala niyang alam kung nasaan ang insurance at health card niya. Ibig sabihin nagsisinungaling siya nang sabihin niyang hindi niya makita.

Gusto niya lang akong kausapin ulit. Gusto niya lang may dahilan para tawagan ako.

Hindi ko agad siya ni-replyan. Pinatay ko ang phone at lumabas ulit. Si Ate Cora, yung may-ari ng homestay, nagtitimpla ng kape sa labas. Tinanong niya kung okay lang ako.

Sabi ko, “Medyo pagod lang po sa biyahe.” Ngumiti siya at binigyan ako ng kapeng barako.

Habang hawak ko ang mainit na tasa, unti-unting nag-connect ang mga detalye.

Noong huling buwan namin sa bahay sa Quezon City, nakita kong naghahalungkat si Carlo sa mga drawer. Akala ko naghahanap lang siya ng charger. Pero ngayon naisip ko, baka tinitingnan na niya kung magkano pa ang natitira sa joint account namin.

Nang naghiwalay kami, malinaw ang usapan. Yung joint savings na ₱960,000, tig-₱480,000 kami. Yung bahay, amin nang dalawa ang loan doon ng anim na taon. Para hindi na ibenta ang bahay, babayaran niya ako ng ₱1,000,000 bilang share ko. Kaya umabot sa ₱1,480,000 ang nakuha ko.

Pero para kay Carlo, malaki ang nawala sa kanya sa isang bagsakan. Sahod niya ay ₱85,000 lang, may binabayaran pang car loan at credit card. Biglang kailangan niyang maglabas ng ₱1,000,000.

Saan siya kukuha ng pera? Kay Aling Delia.

At si Aling Delia, buong buhay niyang inipon ang pera para sa retirement nila ni Mang Ramon. Hindi siya basta-basta maglalabas ng isang milyon nang walang kapalit.

Kaya pala biglang nagmamadali silang magpakasal ni Angela. Kailangan ni Carlo ng bagong kakampi sa bahay, ng taong mag-aalaga sa kanya kapag wala ang nanay niya.

At kailangan nila ng libreng caregiver. Ako.

Nang bumalik ako sa kwarto, bukas na ulit ang phone ko. Sunod-sunod na message galing kay Angela.

“Ate Mara, pasensya na po ulit. Nasa ospital pa rin po kami. Hindi pa po naooperahan si Carlo kasi hinihintay pa raw po ang clearance ng insurance.”

“Wala po kasi kaming mahanap na policy number. Sabi po ni Tita Delia kayo lang daw po ang may kopya.”

Doon ko naalala ang sinabi ng nurse. Yung policy number, nasa asul na kahon na. At alam na ni Carlo kung nasaan.

Tinawagan ko ang St. Luke’s BGC gamit ang trunkline na binigay ng nurse kanina. Nagpakilala ako, hindi bilang asawa, kundi bilang dating emergency contact na nagbigay na ng allergy info.

Sabi ng nurse na kausap ko, okay na raw ang allergy note. Na-encode na raw nila na bawal ang ceftriaxone at may history ng laryngeal edema si Carlo noong May 26, apat na taon na ang nakalipas sa PGH.

Pero totoo raw na hindi pa nila mahanap ang insurance policy. Sabi ni Aling Delia, nawawala raw.

Sabi ko, “Ma’am, nasa second shelf po ng bookshelf sa study room ng bahay nila sa Quezon City. Asul na kahon, may label na ‘Insurance & Medical’. May picture po ako na sinend kay Carlo noong July 15. Na-seen na po niya iyon.”

Tahimik sa kabila, tapos narinig kong may nagta-type.

“Thank you, Ma’am Mara. I-note po namin at sasabihan po namin ang bantay dito.”

Pagkababa ng phone, gumaan nang kaunti ang pakiramdam ko. At least nagawa ko na ang tama. Naibigay ko ang impormasyon na makakaligtas ng buhay, pero hindi ko na kailangang ibigay ang sarili ko.

Nag-message si Aling Delia ulit, mas galit na ngayon.

“Mara! Anong sinabi mo sa ospital? Bakit sinabi ng nurse na alam mo na pala kung nasaan ang papeles pero ayaw mo sabihin?”

“Hindi mo ba alam na kapag hindi naoperahan agad si Carlo, baka mabulok ang paa niya?”

Gusto kong matawa at maiyak sabay. Ako pa ngayon ang masama.

Hindi ko siya sinagot. Sa halip, binuksan ko ang folder ng abogado ko sa email. Nandoon ang scanned copy ng annulment agreement, may nakalagay na malinaw: “Both parties agree that no further financial or caregiving obligations shall be demanded after the execution of this agreement.”

Ni-screenshot ko iyon. Pero hindi ko muna sinend.

Dumating ang gabi, hindi ako makatulog. Naalala ko yung 21 days na nag-alaga ako kay Mang Ramon. Anim na taon na ang nakalipas, pero sariwa pa rin.

Noon, dalawang gabi pa lang si Aling Delia sa ospital, sumakit na ang likod niya. Si Carlo naman, kakapromote lang bilang sales manager sa isang appliance company sa Ortigas. Sabi niya, “Mara, ikaw na muna. Nasa crucial stage ang project, hindi ako puwedeng wala sa client dinner.”

Ako ang nag-file ng leave na walang bayad. Ako ang nagpupunas ng dumi ni Mang Ramon, ako ang naglilinis ng arinola na tinatakpan ko pa ng lumang tuwalya para hindi siya mahiya. Ako ang nag-aalala tuwing madaling araw kung hihinga pa ba siya nang maayos.

Pagkatapos noon, ni isang “salamat” na totoo wala akong narinig kay Aling Delia. Ang narinig ko pa ay, “Buti na lang sanay ka sa ganyang gawain, Mara.”

Kaya pala ganoon kadali sa kanya na sabihin ngayong “sanay ka na”.

Kinabukasan, nagkayayaan ang mga guest sa homestay na mag-surf lesson. Sumama ako. Habang nasa dagat ako, hawak ang surfboard, ilang beses akong natumba. Pero bawat pagtumba, tumatayo ako.

Doon ko na-realize, sanay nga ako. Sanay akong matumba at tumayo mag-isa.

Pagbalik ko sa pampang, may message si Angela. Hindi na siya nanghihingi ng tulong. Nagkukwento na siya.

“Ate Mara, totoo po ba na kayo ang nag-alaga kay Tito Ramon dati ng 21 days? Sabi po ni Tita Delia, kayo raw po ang kusang nag-volunteer noon.”

Kusang nag-volunteer. Ganoon nila binago ang kwento.

Sagot ko, maikli lang pero malinaw.

“Hindi ako nag-volunteer, Angela. Ako ang natira. Dahil walang gustong gumawa. At hindi ko pinagsisihan na inalagaan ko si Tito, pero pinagsisihan kong hinayaan kong isipin ninyong normal lang iyon.”

Tumigil siya sa pag-type nang matagal.

Pagkatapos nagsend siya ng isang mahabang voice message, umiiyak.

“Ate, takot po ako. Buntis po ako, 9 weeks, may bleeding po ako. Sabi ni Tita Delia dapat daw po magpahinga ako, pero sabi rin po niya dapat daw po ako ang magbantay kay Carlo sa gabi kasi asawa niya na raw po ako. Hindi ko po alam gagawin ko.”

Doon ko narinig ang totoo. Hindi lang ako ang ginaganyan ni Aling Delia. Pati si Angela, na buntis at may threatened miscarriage, ginagawa ring caregiver.

Gusto kong magalit kay Angela dati, pero ngayon nakita ko na biktima rin siya ng parehong sistema.

Sabi ko sa kanya, “Angela, nasa St. Luke’s ka. Bumaba ka sa nurse station. Sabihin mo buntis ka at may bleeding. Ipapaliwanag ng nurse kay Tita Delia na hindi ka puwedeng magpuyat. At tungkol sa caregiver, may listahan sila doon. ₱1,800 ang day shift, ₱2,600 ang 24 hours. Sabihin mo kay Carlo, bayaran niya. Sahod niya ₱85,000, kaya niya iyon. Huwag mong akuin lahat.”

Nagpasalamat siya, umiiyak pa rin.

Pagkatapos noon, gumawa ako ng isang maliit pero mahalagang desisyon.

Binuksan ko ang cellphone, pumunta sa settings ng emergency contact ng sarili ko, at tinanggal si Carlo sa lahat ng account ko. Pinalitan ko ang emergency contact ko ng kapatid ko sa Cebu.

Pagkatapos, nag-email ako sa abogado ko. “Atty., pwede po bang magpadala ng formal notice na wala na akong obligasyon sa pamilya Mendoza at pakiusap na huwag na nila akong kontakin tungkol sa pag-aalaga? Gusto ko lang pong documented.”

Pagka-send ko, pinatay ko ulit ang phone at lumabas para manood ng sunset sa San Juan. Hawak ko ang kape, at sa unang pagkakataon sa loob ng maraming buwan, hindi mabigat ang dibdib ko.

Pero alam kong hindi pa tapos. Alam kong pagbalik ko ng Maynila, haharapin ko pa sila. Dahil hindi pa nila binabayaran ang huling bayad ng kuryente at internet ng bahay sa Quezon City na nasa pangalan ko pa, at dahil alam kong pupunta pa rin si Aling Delia sa condo na inuupahan ko ngayon sa BGC para maningil.

Salamat sa pagbabasa hanggang dito 🙏 Nasa comments section na ng page ang susunod na bahagi. I-click ang “View all comments” para mabasa ang Bahagi 4 👇📖